Chuyển dịch năng lượng: Sức ép và động lực mới định hình tương lai ngành hóa chất

Tại hội thảo diễn ra mới đây tại Hà Nội, đại diện Bộ Công Thương khẳng định chuyển dịch năng lượng không còn là một lựa chọn mang tính khuyến khích, mà đã trở thành điều kiện sống còn, quyết định năng lực cạnh tranh toàn cầu và khả năng tự chủ của nền kinh tế cũng như cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam.

Thay đổi căn bản tư duy về an ninh năng lượng trong kỷ nguyên mới

Phát biểu tại hội thảo “Chuyển dịch năng lượng – Động lực cho mục tiêu tăng trưởng hai con số”, ông Đào Duy Anh – Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) nhận định, áp lực năng lượng để phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số của đất nước đang ngày càng lớn.

Theo ông Đào Duy Anh, tư duy về bảo đảm an ninh năng lượng truyền thống – vốn chỉ dừng lại ở việc cung cấp đủ xăng dầu, nguồn điện cho sản xuất – nay đã không còn đủ. Trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt hiện nay, khái niệm an ninh năng lượng bắt buộc phải mở rộng sang một “thế hệ mới”: nguồn năng lượng cung ứng không chỉ đủ, mà phải xanh hơn, sạch hơn và có khả năng tái tạo nhằm giảm thiểu sự phụ thuộc vào các biến động địa chính trị toàn cầu.

Sự thay đổi này được quán triệt sâu sắc thông qua hàng loạt quyết sách lớn của Đảng và Nhà nước, tiêu biểu như Nghị quyết số 55-NQ/TW về Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia, Nghị quyết số 70-NQ/TW về đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, và Quyết định số 1658/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh. Các văn bản này đều đặt ra mục tiêu chung: Phát triển kinh tế gắn liền với bảo vệ môi trường và tăng cường khả năng tự chủ quốc gia.

Rào cản thương mại xanh: Thách thức lớn với ngành sản xuất hóa chất

Đánh giá từ bối cảnh quốc tế, Bộ Công Thương chỉ ra 3 xu hướng lớn đang tái cấu trúc dòng vốn toàn cầu: tiến trình chuyển đổi năng lượng mạnh mẽ; các tiêu chuẩn xanh trở thành luật chơi thương mại bắt buộc; và sự dịch chuyển chuỗi cung ứng ưu tiên các quốc gia đầu tư xanh.

Sự xuất hiện của các quy định quốc tế nghiêm ngặt như Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) của EU, các tiêu chuẩn khắt khe về Môi trường – Xã hội – Quản trị (ESG) hay yêu cầu nhiên liệu hàng không bền vững (SAF) đang tạo ra một bộ lọc thị trường mới. Đối với các ngành sản xuất phụ thuộc nhiều vào năng lượng và nguyên liệu đầu vào như ngành hóa chất, nếu tiến trình xanh hóa diễn ra chậm, cơ hội hội nhập của doanh nghiệp sẽ bị thu hẹp đáng kể, đồng thời phải đối mặt với chi phí thuế carbon gia tăng.

Hiện nay, lợi thế cạnh tranh trên sân chơi quốc tế không còn đơn thuần nằm ở giá thành hay chất lượng sản phẩm, mà nằm ở chính phương thức và nguồn năng lượng sản xuất. Doanh nghiệp nào ứng dụng quy trình sản xuất xanh hơn, giảm phát thải khí nhà kính và thân thiện với môi trường sẽ nắm giữ thế thượng phong.

Ngành công nghiệp nhiên liệu sinh học: Cơ hội bứt phá cho các doanh nghiệp phụ trợ

Một minh chứng điển hình cho lộ trình chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam là việc chính thức triển khai xăng sinh học E10 trên phạm vi toàn quốc kể từ ngày 1/6 vừa qua. Dù đây mới chỉ là bước khởi đầu, song ý nghĩa lớn nhất của chính sách này là mở ra cơ hội hình thành một ngành công nghiệp sản xuất nhiên liệu mới tại Việt Nam.

Việc phát triển xăng sinh học E10 tạo ra một chuỗi giá trị khép kín, từ nguồn nguyên liệu nông nghiệp, các chuỗi chế biến hóa chất – sinh học cho đến mạng lưới cung ứng tiêu dùng xanh. Những tín hiệu tiếp nhận tích cực từ thị trường thời gian qua chứng minh rằng, khi chính sách có lộ trình chuẩn bị kỹ lưỡng và truyền thông đầy đủ sẽ tạo được sự đồng thuận rất cao.

Trong giai đoạn tới, Bộ Công Thương xác định nhiệm vụ trọng tâm là tiếp tục xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong ngành năng lượng, từng bước nâng cao tỷ lệ nội địa hóa thiết bị và thúc đẩy các mô hình sản xuất bền vững. Việc chủ động chuyển đổi công nghệ, giảm phụ thuộc vào năng lượng hóa thạch hữu hạn sẽ là “đòn bẩy” giúp các doanh nghiệp nâng cao năng lực quản trị nội bộ, đáp ứng tiêu chuẩn khắt khe của các thị trường xuất khẩu lớn và đồng hành cùng quốc gia hướng tới mục tiêu phát triển bền vững vào năm 2045.

Bảo Bình Chemicals – Đồng hành cùng doanh nghiệp làm chủ xu hướng xanh và an toàn bền vững

Trước sức ép từ các rào cản thương mại xanh và yêu cầu chuyển đổi nghiêm ngặt, việc chủ động chuẩn hóa quy trình và tối ưu hóa hệ thống an toàn là bài toán cấp thiết của mọi doanh nghiệp. Với bề dày kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn pháp lý hóa chất, vật liệu nổ và thiết lập hệ thống an toàn công nghiệp, Bảo Bình Chemicals luôn sẵn sàng đồng hành hỗ trợ đơn vị tháo gỡ mọi rào cản thủ tục qua các giải pháp toàn diện:

• Hành lang pháp lý: Rà soát chuyên sâu hồ sơ pháp lý, đánh giá nguy cơ rủi ro và cập nhật liên tục các quy định mới nhất từ cơ quan ban ngành.
• Hệ thống vận hành: Xây dựng phương án ứng cứu khẩn cấp khoa học, đảm bảo an toàn tuyệt đối trong sản xuất.
• Nâng cao năng lực: Tổ chức huấn luyện chuyên môn bài bản về an toàn công nghiệp cho đội ngũ nhân sự.

Trong bối cảnh quản lý nhà nước và các tiêu chuẩn toàn cầu ngày càng siết chặt, chủ động tuân thủ pháp lý không chỉ giúp doanh nghiệp phòng ngừa rủi ro, bảo đảm an toàn sản xuất mà còn là đòn bẩy vững chắc để nâng cao năng lực cạnh tranh, vững vàng hội nhập quốc tế.